Luidruchtige AWACS-vliegtuigen mogen niet meer boven Nederland vliegen als de NAVO niet binnen afzienbare tijd belooft stillere en schonere motoren op de verkenningstoestellen te plaatsen. Een eclatante overwinning voor met name de inwoners van Onderbanken en Schinveld.
De meerderheid van de Tweede Kamer steunde dinsdag 11 december (toch nog op een verrassend tijdstip want het was de bedoeling dat de motie een dag later in stemming zou worden gebracht) en motie van die strekking, ingediend door het Heerlense SP-kamerlid Jan de Wit. Na de stemming klonk terecht een triomfantelijk geroffel door het parlement. Eerder noemde staatssecretaris Cees van der Knaap (CDA) van Defensie de motie onaanvaardbaar, omdat daarmee de veiligheid en de terreurbescherming in gevaar zouden komen. Later zwakte de regering die woorden af. De regering ontraadde het voorstel, maar moet nu dus gaan bekijken of en hoe ze de motie zal uitvoeren.
Voor de kamermeerderheid (PvdA, SP, GroenLinks, PVV, D66, PvdD en Rita Verdonk) is het dreigende vliegverbod een stok achter de deur om de NAVO te dwingen de AWACS-motoren te vervangen. Daarover wordt al tientallen jaren gepraat, maar tot nu toe zonder resultaat. Intussen hebben inwoners van Brunssum en Onderbanken dag en nacht last van het lawaai en de kerosinedampen van AWACS-basis Geilenkirchen, net over de grens bij Schinveld. De GroenLinks-fractie in Echt-Susteren, lid van de Vereniging Stop AWACS, is verheugd dat een kamermeerderheid de rug recht heeft gehouden en eindelijk eens een halt toeroept aan de AWACS-terreur. Het is overigens opmerkelijk dat de PVV van Wilders en Rita Verdonk de motie steunden. Waarschijnlijk hebben ze dit gedaan uit electorale overwegingen want normaal zijn deze reactionairen er als de kippen bij om de NAVO onvoorwaardelijk te steunen en links en rechts een oorlogje te ontketenen met Nederlandse bemoeienis.
Minister Van Middelkoop (Defensie, Christen Unie) waarschuwde de Tweede Kamer in een maandag 10 december geschreven brief nog voor de gevolgen van het aannemen van de motie. Middelkoop zei de bui dan al te zien hangen. Het risico bestaat volgens hem, dat Nederlandse militaire toestellen straks worden geweigerd in het luchtruim van andere NAVO-lidstaten. Daarnaast zal een vermindering van AWACS-vluchten nadelig uitpakken voor de terreurbescherming vanuit de lucht, meent de bewindsman te weten. Ook zouden andere NAVO-landen door zo'n Nederlands vliegverbod minder bereid zijn om mee te werken aan de vervanging van de luidruchtige motoren voor stillere exemplaren. Het kabinet ziet veel meer heil in een brede aanpak, vooral langs politieke weg, om het draagvlak te vergroten om andere motoren aan te schaffen, schrijft Middelkoop. Wellicht is het hem ontgaan dat de door het kabinet voorgestane weg al 25 jaar niet blijkt te werken.
De grote vraag is nu wat het kabinet met deze motie gaat doen. De regering heeft al laten doorschemeren grote moeite te hebben met de inhoud van de motie. Naar alle waarschijnlijkheid neemt het kabinet vrijdag 14 december een beslissing over de motie. Indien het kabinet de motie naast zich neer legt zou tot normaal gesproken tot grote heisa moeten gaan leiden. Een van de motieondersteuners was immers regeringspartij PvdA. Maar of deze politieke helden op sokken voet bij stuk zullen gaan houden valt te betwijfelen. Waarschijnlijk zullen ze wel eieren voor hun pluche kiezen.
Dat de motie is aangenomen is natuurlijk een schone zaak maar nog geen reden om genoegzaam achterover te gaan leunen. Eind- en hoofddoel dient nog steeds de definitieve sluiting van de NAVO-vuilnisbelt in Geilenkirchen te zijn. Zie ook de websites van GroenLinks Echt-Susteren en Stop AWACS.